Signalement: De vele gezichten van het Nederlands in Vlaanderen

De vele gezichten van het Nederlands in Vlaanderen biedt een volledig, actueel en wetenschappelijk overzicht van de huidige taalsituatie in Vlaanderen. Het gaat in op de historische ontwikkeling van het Nederlands in Vlaanderen, de veranderende relatie met het Nederlandse Nederlands, de groeiende populariteit van de zogenaamde tussentaal en de onstopbare dialecterosie, met onvermijdelijke gevolgen voor taalnormen en taalbeleid. Het boek kijkt ook naar de manier waarop gewone taalgebruikers kijken naar taalvariatie en gaat dieper in op ontwikkelingen die door veel taalgebruikers als nefast beschouwd worden: de massale overname van Engelse woorden en constructies, de invloed van sociale media op vorm en structuur van het Nederlands en het taalgebruik van jongeren met een andere etnische achtergrond. Het boek biedt op die manier een overzicht van de belangrijkste inzichten en methoden van de moderne Vlaamse variatietaalkunde, waarbij de interactie tussen taalgeschiedenis, taalgebruik, taalattitudes, taalideologieën en taalnormen centraal staan. Elk hoofdstuk wordt afgesloten met een aantal controlevragen en suggesties voor verdere lectuur. Dit boek richt zich op iedereen die een gestructureerde inleiding wil in de Vlaamse variatietaalkunde: leerkrachten en taalprofessionals die hun achtergrondkennis willen actualiseren en verdiepen, maar ook studenten Nederlands in het hoger onderwijs. Ook de lezer met een bijzondere interesse voor taal en taalvariatie in Vlaanderen zal in dit boek zijn gading vinden.

Interesse om dit boek te recenseren? Stuur een mail naar boekbeoordelingen@tntl.nl

De vele gezichten van het Nederlands in Vlaanderen: Een inleiding tot de variatietaalkunde
Gert De Sutter (red.)
ACCO Uitgeverij
2017
360 pagina’s
ISBN: 9789463442435
€ 32,-

Signalement: Basisboek syntaxis

In ontleedhandboeken staan doorgaans allerlei vaktermen en ezelsbruggetjes centraal. Het Basisboek syntaxis pakt het anders aan. Uiteraard komen alle relevante woordsoorten en zinsdelen aan bod, maar het boek is in de eerste plaats een handleiding om inzicht te krijgen in de manier waarop zinnen zijn opgebouwd. Dat inzicht ontstaat letterlijk door de talloze speelse illustraties. Leidend zijn niet allerlei regeltjes, maar is het eigen taalgevoel. De vele oefeningen zijn gericht op reflectie.

De auteur behandelt op een toegankelijke manier de traditionele redekundige en taalkundige ontleding. Daarnaast besteedt hij aandacht aan het leren geven van ontleedlessen en geeft hij een inleiding in moderne wetenschappelijke ideeën over zinsbouw. Het Basisboek syntaxis is de langverwachte openbaring voor wie het ontleden nooit écht heeft begrepen. Voor studenten Nederlands in het hbo en aan de universiteit is het een onmisbaar studieboek, en voor talendocenten een handig naslagwerk.

Interesse om dit boek te recenseren? Stuur een mail naar boekbeoordelingen@tntl.nl

Basisboek syntaxis
Henk Wolf
Uitgeverij kleine Uil
2018
224 pagina’s
ISBN: 9789492190772
€ 30,-

Signalement: Multatuli Nu

In 2017 was het honderddertig jaar geleden dat Eduard Douwes Dekker overleed. Maar wat betekent Multatuli voor de huidige  tijd? Het laatste deel van zijn Volledige werken is meer dan twintig jaar geleden verschenen en de bekroonde biografie van Dik van der Meulen stamt alweer uit 2002. Toch is het onderzoek naar zijn leven en werk nog altijd in ontwikkeling. Binnen de muren van de neerlandistiek is er aandacht voor hoog en laag, voor centrum en periferie, voor context en literaire theorie. Het is belangrijk dat er telkens vanuit andere invalshoeken en perspectieven naar klassieke auteurs gekeken wordt. Deze bundel is daar een voorbeeld van. Elf wetenschappers, uit Nederland, maar ook uit Duitsland, Engeland en Vlaanderen, laten hun licht schijnen op een nieuw of nog onvoldoende onderzocht perspectief op deze auteur. Zo kunnen oude en nieuwe lezers kennismaken met een kersverse Multatuli.

Interesse om dit boek te recenseren? Stuur een mail naar boekbeoordelingen@tntl.nl

Multatuli Nu. Nieuwe perspectieven op Eduard Douwes Dekker en zijn werk
Jacqueline Bel, Rick Honings en Jaap Grave (red.)
Indische Letteren 33 (2018) 1
Verloren
Hilversum
2018
199 pagina’s
ISBN: 9789087047092
€ 25,-

Signalement: De ijdele façade

Harry Mulisch werd zijn leven lang beticht van arrogantie. Nu deed de auteur ogenschijnlijk weinig moeite om het imago dat aan hem kleefde bij te sturen, getuige een kenmerkende uitspraak als ‘Ik ben een groot schrijver, daar helpt geen moedertjelief aan’. Volgens Mulisch was dit echter ‘zelfironie’. In De ijdele façade onderzoekt Marc van Zoggel het mechaniek van de zelfvergroting en de dynamiek van de ironie in het oeuvre van Mulisch. Hij gaat op zoek naar de literaire traditie waarin Mulisch’ schrijversfiguur valt te situeren en beschrijft de ontwikkeling van de ironieopvatting van de auteur. Dit leidt tot nieuwe interpretaties van de novellen De pupil (1987) en Het beeld en de klok (1989) en de romans De ontdekking van de hemel (1992) en Siegfried (2001), vier werken waarin Mulisch hoog spel speelde door de zelfvergroting en zelfironie tot inzet van zijn scheppende werk te maken.

Interesse om dit boek te recenseren? Stuur een mail naar boekbeoordelingen@tntl.nl

De ijdele façade. Over de ironische zelfvergroting van Harry Mulisch
Marc van Zoggel
Verloren
Hilversum
2018
400 pagina’s
ISBN: 9789087047245
€ 39,-

Signalement: De publieke man

De criticus, journalist en schrijver Dr. P.H. Ritter Jr. (1882-1962) groeide in het interbellum uit tot een nationale bekendheid, een fenomeen. Hij publiceerde het ene boek na het andere, sprak iedere zondag voor de AVRO over literatuur, recenseerde wekelijks boeken voor het Utrechtsch Dagblad en reisde het hele land door om colleges en lezingen te geven. In De publieke man worden zijn uiteenlopende werkzaamheden voor het eerst in samenhang bestudeerd en in een cultuurhistorische context geplaatst. Alex Rutten laat zien hoe Ritter en andere bevlogen bemiddelaars met behulp van opkomende media en organisaties een groot publiek probeerden te bereiken en op te voeden. Filmvertoningen, krantenrubrieken, radioprogramma’s en volksuniversiteiten werden aangewend om het volk warm te maken voor goede boeken en waardevolle kennis. In een bewogen tijd waarin veel mensen ter ontspanning graag onderuitzakten in bioscopen, pulpblaadjes lazen en naar opwindende jazzmuziek luisterden, bleek dat geen eenvoudige opgave.

Interesse om dit boek te recenseren? Stuur een mail naar boekbeoordelingen@tntl.nl

 

De publieke man. Dr. P.H. Ritter Jr. als cultuurbemiddelaar in het interbellum
Alex Rutten
Verloren
Hilversum
2018
281 pagina’s
ISBN: 9789087047306
€ 29,-

Signalement: P.C. Hooft en de ongeziene, eerste ‘fontein’ van Amsterdam

Volgens versjes van de Amsterdammer P.C. Hooft kon kort na 1600 zijn stad roem ontleden aan het huis, met een galerij, en aan de fontein van signor Luz. Maar hij was de enige die dat zag. Toch moet dat huis heel indrukwekkend zijn geweest en fonteinen waren er toen in Holland nog niet te vinden. Hoe zag dat gebouw met die galerij eruit en had Hooft soms de eerste fontein van Amsterdam om het oog?  Die vragen heeft niemand zich ooit gesteld, maar worden nu beantwoord.

Interesse om dit boek te recenseren? Stuur een mail naar boekbeoordelingen@tntl.nl

 

 

 

P.C. Hooft en de ongeziene, eerste ‘fontein’ van Amsterdam
Door Hooft bezongen huis, fontein en galerij van Sion Lus (Luz) eindelijk in beeld

Gerrold van der Stroom

Stichting Neerlandistiek VU

Amsterdam

128 pagina’s

ISBN: 9789088800351

€19,50

 

 

 

Signalement: Extra jaarboek Multatuli – W.F. Hermans en Multatuli

Multatuli en Willem Frederik Hermans lieten geen gelegenheid voorbijgaan om hun visie op de werkelijkheid uiteen te zetten op een toon alsof zij de wijsheid in pacht hadden. En er zijn meer overeenkomsten. Naar het schijnt herkende Hermans zichzelf zozeer in zijn grote voorganger dat hij vooral zichzelf in de biografie stopte die hij van Multatuli schreef. En die werkwijze is dan ook weer Multatuliaans. Dit themanummer behandelt sporen van Hermans’ fascinatie voor Multatuli in zijn leven en werk. De aanleiding is het verschijnen van deel zeventien van de Volledige Werken van Hermans, dat geheel aan Multatuli is gewijd.

 

Interesse om dit boek te recenseren? Stuur een mail naar boekbeoordelingen@tntl.nl

 

 

 

Extra jaarboek Multatuli. W.F. Hermans en Multatuli

Cyril van den Hoogen , Klaartje Groot en Annelies Dirkse e.a.

Verloren

Hilversum

2018

96 pagina’s

ISBN: 9789087047108

€ 16,50

Signalement: De katharen

Nog een boek over de katharen? Is alles hierover dan nog niet geschreven? Ja en nee. Vooral vanuit (pseudo)esoterische hoek wordt veel over dit onderwerp gepubliceerd, maar vaak kan dat de historische toets der kritiek niet doorstaan. John van Schaik doorploegt de kathaarse bronnen zelf en onderzoekt de Latijnse teksten van hun middeleeuwse tegenstanders. Zo scheidt hij het kaf van het koren.

De eerste katharen komen rond 1150 op het toneel van de geschiedenis. Ze verschijnen in het Rijnland, Zuid-Frankrijk en Noord-Italië. Ze geloven dat er twee scheppers zijn: één goede en één slechte, vanaf de eeuwigheid aan elkaar tegengesteld. Christus is niet echt mens geworden, de aanwezigheid van Christus in brood en wijn verwerpen ze. Ook de kruisdood en opstanding kunnen er bij de katharen niet in.

De theorieën over reïncarnatie en mystieke hemelreizen doen de Kerk in het geweer komen. Paus Innocentius III roept op tot een kruistocht in 1209. In 1233 wordt de inquisitie opgericht. In de inquisitieverslagen wordt gemeld dat de katharen aan inwijdingsrituelen doen; ze worden voorgesteld als orgiën en geheime bijeenkomsten. Op 16 maart 1244 dalen de laatste katharen de heuvel van Montségur af. Zingend worden ze door de vlammen van de brandstapel verteerd. Enkelen kunnen ontsnappen met de katharenschat.

De fascinerende geschiedenis van de katharen is ook vandaag nog zichtbaar aanwezig, niet alleen ten noorden van de Franse Pyreneeën, maar ook in de regio’s van Bourgondië, Champagne, ja zelfs in de Lage Landen zijn er restanten van hun aanwezigheid te zien. Laat je verleiden door een reis in de voetsporen van de katharen.

 

Interesse om dit boek te recenseren? Stuur een mail naar boekbeoordelingen@tntl.nl

 

De katharen. Tussen werkelijkheid en fictie

John van Schaik

Amsterdam University Press

Amsterdam

280 pagina’s

ISBN: 9789462987371

€24,99

Signalement: Excursies in de tijd

Dit boek trakteert u op een aantal onverbloemd vertelde episodes uit de wereldgeschiedenis. Wilt u meer weten over de ijsman Ötzi, over excentrieke Socrates en de diepzinnige Plato, de beiden van een goede beker wijn en van jongens hielden maar van democratie niets wilden weten, over de waanzinnig geniale maar humorloze Aristoteles en zijn plaaggeest Euboulides, over de onstuitbare wereldveroveraar Alexander de Grote, over het vroege Christendom geleid door de sluwe zakenman Petrus, over het rampzalige dogma van de drieëenheid, over de vroege Islam als politieke beweging voor Arabische eenwording, over de kerstening van Noord-Europa, over de heldhaftige maar tragische Peter Abelard en zijn geliefde Heloïse, over de minder heldhaftige maar even tragische Aartsdichter, over de funeste kruistochten, over de benepen Hanze, over de Europese expansie naar het verre oosten en westen, over de praal- en spilzieke Johan Maurits van Nassau die het Mauritshuis bouwde, eventjes koning van Brazilië was maar wel de toekomst voorzag, over de geschiedenis van de slavernij, over het woord “kalkoen” met zijn rijke verleden, over de Katholieke emancipatie in de negentiende en twintigste eeuw, of over de machtsovername door de media en het gigakapitaal – dan is dit uw boek. Het is tegelijk ook een boek dat u vertelt hoe de volkeren zich allengs, door de eeuwen heen, bevrijdden van mythe, dogma en dictatuur en hoe de rede langzaam de overhand aan het krijgen is.

 

Interesse om dit boek van emeritus hoogleraar Pieter Seuren te recenseren? Stuur een mail naar boekbeoordelingen@tntl.nl

 

Excursies in de tijd. Episodes uit de geschiedenis van onze beschaving.

Pieter A.M. Seuren

Pharos uitgevers

Beilen

276 pagina’s

ISBN: 978-90-79399-86-4

€24,90

Signalement: Warm bloed

Warm bloedWie een oosterse voorouder heeft, wordt in de literatuur over voormalig Nederlands-Indië verondersteld warm bloed te hebben. In deze vergelijkende studie van Indische romans en verhalen wordt de representatie van Indo-Europeanen, nazaten uit gemengde relaties tussen oosterlingen en westerlingen, onder de loep genomen. Hoe worden Indo-Europeanen in literatuur uitgebeeld? Welke rol speelt warm bloed hierin en waar komt die notie vandaan? Zijn er verschillen in representatie tussen auteurs met een Nederlandse achtergrond en die met een Indische familiegeschiedenis? In de zoektocht naar antwoorden op deze vragen reist de lezer door de koloniale bellettrie én door de postkoloniale literatuur, waarin voorstellingen van warm bloed een belangrijke rol blijven spelen. Onderweg maakt de lezer kennis met Indo-Europese personages van bekende, minder bekende en inmiddels vergeten schrijvers, onder wie Louis Couperus, P.A. Daum, Melati van Java, Vincent Mahieu, Lin Scholte, Hella S. Haasse en Adriaan van Dis. Interesse om dit boek te recenseren? Stuur een mail naar boekbeoordelingen@tntl.nl   Warm bloed. De representatie van Indo-Europeanen in de Indisch-Nederlandse letterkunde (1860-heden) Petra Boudewijn Verloren Hilversum 2016 428 pagina’s ISBN 9789087045982 € 39,-